Madeleine Nikomba Sabangu

Madeleine Nikomba Sabangu, butukaka le 06 juin 1983 na Luiza na kati kati ya Kasai[1], kele Avocat, muntu ya politiki mpe muntu ya politiki Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi mpe ntuadisi ya Fondation Madeleine Nikomba[2]. Yandi kele Sénateur ya Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi na zina ya kizunga ya Tshopo banda na kuponama ya ba senateurs ya 2019 na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi na kilumbu ya 15 ngonda tatu ya mvula 2019 ti na kilumbu ya 6 ngonda ya nana 2022 mpe Liste ya ba mfumu ya kizunga ya Tshopo ya kizunga ya Tshopo (provense) banda na kilumbu ya 22 ngonda ya nana 2022 tii na kilumbu ya 04 2024.
Luzingu
[soba | edit source]Formation
[soba | edit source]Madeleine Nikomba longukaka minsiku na iniversite Cepromad ya Kisangani kisika yandi bakaka diplome na yandi ya iniversite na 2017[3]. Yandi kele avoka na barreau ya Tshopo (provense) banda na mvu 2018[3].
Kisalu ya politiki
[soba | edit source]Kilumbu kumi na tanu ya ngonda tatu ya mvu 2019, Madeleine Nikomba Sabangu me ponama senatere na zina ya kizunga ya kizunga ya Tshopo na ntangu ya kuponama ya ba senateurs na mvu 2019 na Repubilika ya Kongo ya Dimokalasi[4],[5].
Yandi kele nsoniki ya ba nsangu mingi ya parlement na Sénat mpe yankaka na ntuala ya kizunga ya Tshopo, na kati na yau yina salamaka na kilumbu ya 13 mpe 14 ya ngonda nana ya mvula 2019 na otele Pullman na Kinshasa[6].
Na ngonda ya kumi na zole ya mvula 2019, Madeleine Nikomba Sabangu me ponama na kati ya kimvuka ya ke talaka mambu ya bangwizani na ba inzo ya bisalu ya ba province mpe ba inzo ya bisalu ya kizunga mutindu nsangu na kati ya nzo ya zulu ya parlement[7].
Guvernere ya kizunga ya Tshopo
[soba | edit source]Yandi me ponama mfumu ya insi ya Tshopo na nsungi ya zole ya kupona ya kilumbu ya 9 ngonda ya tanu 2022 yina bo yidikaka na nsi ya kiyeka ya kimvuka ya kupona ya insi ya kimpwanza (CENI), yandi me luta Tony Kapalata na voti mosi.
Mavwanga ya kupona
[soba | edit source]Ntangu résultat partiel ya tour ya zole ya ba élections ya 9 mai 2022 zabisamaka na CENI, gouverneur ya mpa me vukisa ntalu ya ba voti mutindu mosi na yina me tala nkwelani na yandi Tony Kapalata, i.e. 14 mosi mosi na kati ya ba députés 28 yina me sala vote, na nima yina ya nsuka vandaka 100. me zabisama kuponama na mfumu ya insi ya kizunga ya Tshopo na ntwala ya Madeleine Nikomba, na kulandana na ndonga ya 170, paragrafe 3 ya nsiku ya kupona yina ke tuba nde na Kifalansa : "qu'en cas d'égalité de voix, la liste dont le candidat gouverneur est le plus âgé l'emporte"[8].
Yandi ta tula ntembe na ba mvutu na kulombaka na tribinale ya nene ya Kisangani sambu na mambu ya nkaka ya kukonda lunungu yina me salama sambu na kikuma yina muntu mosi ya me kota na kati ya insi, na zina ya Jean-Marie Ngandi, ntuadisi ya ntuadisi ya provense Litema yina bo me kanga kisalu na yandi sambu yandi ke wakana ve ti 2012. na kisalu na yandi ya ministre ya provense, vandaka me baka kisika na kupona kukonda kikalulu[9].
Na kuvandaka na mambu ya kupona, Tribinale ya Appel ke katula ndambu ya mbutu ya nsungi ya zole ya voti yayi na nzila ya nsiku ya nimero RCE 096[10].
Sambu yandi sepelaka ve na lukanu yina, Tony Kapalata kangaka Conseil d’Etat ya République Démocratique du Congo sambu na kulomba nde bo katula lukanu yina tribinale ya appel bakaka, kansi na nima Conseil d’Etat balulaka voti yina Jean -Marie Ngandi monisaka, mpi bo zabisaka na mutindu mosi ya kukonda nsuka Madeleine Nikomba me ponama na ba voti 14 na ntwala ya ba voti 13 yina Tony Kapalata me baka[10].
Kukangama na CENI, Tribunal Constitutionnel ya République Démocratique du Congo ke ndimisa nsuka-nsuka lusambisu yina Conseil de l’Etat me zenga[11].
Na kilumbu ya 6 ngonda nana 2022, Madeleine Nikomba me tulama na kimfumu ya mfumu ya insi na nsiku ya mfumu ya insi, yina ke ndimisa ba mvutu ya Conseil d’Etat mpe ke tula nsuka na saga ya nsiku na kati ya bambeni zole yayi[12]. Yandi me kuma nkento ya ntete ya me baka kisika yai[13] mpi ke yinga Louis-Marie Walle Lufungula yina bo katulaka na kimfumu na Yuni 2021[14].
Kilumbu 29 ngonda ya iya 2024, Madeleine Nikomba Sabangu me ponama senatere na zina ya kizunga ya Tshopo[15].
Kimsweki
[soba | edit source]Madeleine Nikomba me kwelaka mpi kele mama[3].
Lukumu
[soba | edit source]- Dikabu ya “Kimfumu ya Bankento” yina bantu ya kimvuka ya bazuzi vandaka kupesa na ntangu ya 4e édition du Forum international de Victoria (en) na ngonda ya tanu 2021 na Abidjan na Côte d'Ivoire[6].
Masolo ya ke wakana
[soba | edit source]Banoti na ba referansi
[soba | edit source]- ↑ "PUBLI-REPORTAGE : Madeleine Nikomba Sabangu, une grâce tombée du ciel pour la province de la Tshopo" |url=https://lumiernews.net/publi-reportage-madeleine-nikomba-sabangu-une-grace-tombee-du-ciel-pour-la-province-de-la-tshopo/ |site=lumiernews.net |date=21 juin 2022 |année=2022 |consulté le=22 août 2022
- ↑ "Fondation MANIK : Historique" |url=https://web.archive.org/web/20220829172142/https://www.fondationmanik.org/historique/ |site=fondationmanik.org |consulté le=21 août 2022
- 1 2 3 https://infosplus.org/tshopo-madeleine-nikomba-candidate-gouverneur-a-la-tshopo-une-dame-de-fer-tete-bien-faite-avec-un-parcours-elogieux/%7Csite=infosplus.org%7Ctitre=Tshopo : Madeleine Nikomba candidate gouverneur à la Tshopo, une dame de fer, tête bien faite avec un parcours élogieux |date= 08 mai 2022|consulté le =19 août 2022
- ↑ https://congoprofond.net/rdc-la-liste-des-senateurs-elus/%7Csite=congoprofond.net%7Ctitre=RDC: la liste des sénateurs élus ! |date= 15 mars 2019 |consulté le =19 août 2022
- ↑ https://www.senat.cd/vos-senateurs/par-circonscription-electorale/%7Csite=senat.cd%7Ctitre=Liste des Sénateurs par circonscription Électorale |année=2019|date= 2019|consulté le =19 août 2022
- 1 2 https://www.kis24.info/5-choses-a-savoir-sur-nikomba-la-femme-candidate-pour-reedifier-la-tshopo/%7Csite=kis24.info%7Ctitre=5 choses à savoir sur Nikomba, la femme "candidate" pour réédifier la Tshopo |année=2022|date= 08 mai 2022|consulté le =19 août 2022
- ↑ https://www.kis24.info/tshopo-nikomba-lincroyable-ascension-sur-qui-repose-les-attentes-populaires/%7Csite=congoprofond.net%7Ctitre=Tshopo : Nikomba, l'incroyable ascension d'une femme sur "qui repose les attentes populaires" |année=2022|date= 29 mai 2022 |consulté le =19 août 2022
- ↑ Ouvrage = "portant organisation des élections présidentielle, législatives, provinciales, urbaines, municipales et locales" |date=10 mars 2006|éditeur=Journal Officiel|pages totales=31|passage=18|lire en ligne=http://www.leganet.cd/Legislation/JO/2006/JO.10.03.2006.pdf
- ↑ url=https://www.mediacongo.net/article-actualite-104950_tshopo_le_depute_jean_marie_ngandi_a_la_base_de_l_annulation_de_l_election_du_gouverneur.html |site=mediacongo.net|titre=Tshopo: le député Jean-Marie Ngandi à la base de l'annulation de l'élection du Gouverneur |année=2022|date= 19 mai 2022 |consulté le =19 août 2022
- 1 2 https://web.archive.org/web/20230528170037/https://www.politico.cd/encontinu/2022/05/28/rdc-madeleine-nikomba-proclamee-gouverneure-de-la-tshopo-par-le-conseil-detat.html/109389/ |site=politico.cd|titre=RDC : Madeleine Nikomba proclamée gouverneure de la Tshopo par le Conseil d’État |date= 28 mai 2022 |consulté le =19 août 2022
- ↑ "Tshopo : Madeleine Nikomba Sabangu investie gouverneure de la province" |url=https://acp.cd/province/tshopo-madeleine-nikomba-sabangu-investie-gouverneure-de-la-province/ |site=acp.cd |date=08 août 2022 |année=2022 |consulté le=19 août 2022
- ↑ https://web.archive.org/web/20240915202734/https://rtnc.cd/rdc-le-chef-de-letat-investit-la-gouverneure-de-la-tshopo-madeleine-nikomba/ |site=rtnc.cd|titre=RDC:Le chef de l’État investit la gouverneure de la Tshopo Madeleine Nikomba |année=2022|date= 07 août 2022 |consulté le =19 août 2022
- ↑ https://pourelle.info/madeleine-nikomba-premiere-femme-investie-gouverneur-de-la-province-de-la-tshopo-par-ordonnance-presidentielle/ |site=pourelle.info|titre=Madeleine NIKOMBA première femme investie Gouverneur de la province de la Tshopo par ordonnance présidentielle |année=2022|date= 07 août 2022 |consulté le =19 août 2022
- ↑ https://www.mediacongo.net/article-actualite-88866_tshopo_la_cour_constitutionnelle_declare_recevable_et_non_fondee_la_requete_du_gouverneur_dechu_de_la_tshopo.html |site=mediacongo.net|titre= Tshopo : la Cour constitutionnelle déclare recevable et non-fondée la requête du gouverneur déchu de la Tshopo |année=2021|date= 18 juin 2021 |consulté le =19 août 2022
- ↑ fr = "Liste des Sénatrices" |url=https://www.senat.cd/vos-senateurs/les-senateurs-femmes/ |consulté le=2024-11-02